Wat houdt kerndoel 19 in?

Kerndoel 19 van het voortgezet onderwijs luidt: "De leerling leert over samenleven in een democratische rechtsstaat." Dit kerndoel is uitgewerkt in 2 onderdelen en 10 uitwerkingen die beschrijven wat dat concreet inhoudt.

Uit welke onderdelen bestaat kerndoel 19?

Kerndoel 19 bestaat uit 2 onderdelen: 19-A (Basiswaarden van de democratische rechtsstaat) en 19-B (Diversiteit in de samenleving). Samen bevatten die 10 uitwerkingen.

Bij welk leergebied hoort kerndoel 19?

Kerndoel 19 hoort bij het leergebied Burgerschap in het voortgezet onderwijs.

Wanneer gaat kerndoel 19 in?

De vernieuwde kerndoelen voor dit leergebied gaan naar verwachting in op 1 augustus 2027, een jaar na Nederlands en rekenen en wiskunde. Dat is de beoogde inwerkingtreding; die hangt nog af van de wetgevingsprocedure.

Burgerschap · voortgezet onderwijs

Kerndoel 19: De leerling leert over samenleven in een democratische rechtsstaat betrokkenheid

De leerling leert over samenleven in een democratische rechtsstaat.

2 onderdelen, 10 uitwerkingen · domein Samenleven in een democratische rechtsstaat

19-A

Basiswaarden van de democratische rechtsstaat

De leerling toont inzicht in het belang van basiswaarden van de democratische rechtsstaat.

19-A-1
Beschrijven van de betekenis van basiswaarden van de democratische rechtsstaat: vrijheid, gelijkwaardigheid en solidariteit.
19-A-2
Inzicht tonen in hoe de Grondwet, kinder- en mensenrechten en internationale verdragen basiswaarden van de democratische rechtsstaat mogelijk maken en beschermen.
19-A-3
Redeneren over hoe basiswaarden van de democratische rechtsstaat en vrijheden, zoals vastgelegd in de Grondwet, met elkaar op gespannen voet kunnen staan.
19-A-4
Ervaringen opdoen met het voeren van dialogen, omgaan met conflicten, gelijkwaardige behandeling en ethische oordeelsvorming.
19-A-5
Reflecteren op het belang van basiswaarden van de democratische rechtsstaat voor de samenleving en het eigen leven.

19-B

Diversiteit in de samenleving

De leerling verkent en reflecteert op hoe die kan omgaan met diversiteit in de samenleving.

19-B-1
Beschrijven van aspecten van diversiteit: godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, afkomst, geslacht, handicap en seksuele gerichtheid.
19-B-2
Reflecteren op de eigen identiteit in relatie tot aspecten van diversiteit.
19-B-3
Herkennen en benoemen van processen van stereotypering, discriminatie en uitsluiting.
19-B-4
Beargumenteren van het belang dat mensen elkaar gelijkwaardig behandelen.
19-B-5
Reflecteren op ervaringen met openstaan voor perspectieven en ervaringen van anderen, overeenkomsten en verschillen benoemen, oordeel uitstellen, omgaan met mogelijkheden en gedrag van anderen.

Zoek je Burgerschap voor het primair onderwijs? Bekijk kerndoel 19 t/m 21 van het primair onderwijs.

Bron: SLO, Kerndoelen voortgezet onderwijs (2026, derde druk). Wij nemen de tekst ongewijzigd over. Laatst gecontroleerd op 17 augustus 2026.

Veelgestelde vragen

Wat houdt kerndoel 19 in?: Kerndoel 19 van het voortgezet onderwijs luidt: "De leerling leert over samenleven in een democratische rechtsstaat." Dit kerndoel is uitgewerkt in 2 onderdelen en 10 uitwerkingen die beschrijven wat dat concreet inhoudt.
Uit welke onderdelen bestaat kerndoel 19?: Kerndoel 19 bestaat uit 2 onderdelen: 19-A (Basiswaarden van de democratische rechtsstaat) en 19-B (Diversiteit in de samenleving). Samen bevatten die 10 uitwerkingen.
Bij welk leergebied hoort kerndoel 19?: Kerndoel 19 hoort bij het leergebied Burgerschap in het voortgezet onderwijs.
Wanneer gaat kerndoel 19 in?: De vernieuwde kerndoelen voor dit leergebied gaan naar verwachting in op 1 augustus 2027, een jaar na Nederlands en rekenen en wiskunde. Dat is de beoogde inwerkingtreding; die hangt nog af van de wetgevingsprocedure.